Кон претставата „Калигула“ од Албер Ками, во режија на Ѓорги Ризески, во изведба на Народен театар од Куманово, гледана на 10. 9. 2025 година, како дел од програмата на ФКТ „Ристо Шишков“ во Струмица. Трае 120 минути без пауза.
„Калигула“ на Народниот театар од Куманово е претстава на телесност, сценска заситеност и режисерски претензии. Додека публиката сѐ уште влегува, потресениот Калигула црта тетоважи по телото на мртвата Друзила, негова сестра и љубовница, која потоа ќе се појавува во неговите соништа како сенка што танцува и исчезнува (алтернација на Ева Пауновиќ и Јована Таневска). Патрициите се околу трпезата на која, небаре слика-цитат, лежи човечко тело, приготвено и послужено во филмски манир на Питер Гринавеј. Потоа следуваат сцени на лудило во кои Калигула ќе ги претвора сенаторите во робови-објекти на својата моќ. Тие ќе мораат да црпат песок со виљушка и да трпат понижувања и секаква суровост, физичка и психичка. Таа шок-сликовност и цитатност се засилува со метал-музика (Алмир Бајрамоски). Од чин во чин, упорно прска на сите страни крв, која изобилно се лее од кесички додека еден по еден сите ликови стануваат жртви на лудиот император.
Во интерпретацијата на Марко Трајковиќ, Калигула е силен маж со тетоважи по целото тело, со нагласени епилептични напади на почетокот, кои потоа се заменуваат со лежерна ироничност на гестот и, најпосле, со феминизирани манири на еден Калигула престорен во божицата Венера родена од пена. Нагласената енергичност од почетокот до самиот крај како да остава мал простор за неопходни нијанси на актерскиот израз. Покрај доминатниот Марко Трајковиќ, останатите од актерската екипа играат дивергентно, најчесто во обид да истакнат црта на ликот и да дојдат до етида на емоција и гест. Искусната Кети Дончевска Илиќ го игра стаменитиот сенатор, мудрец и заговорник Хереjа. Се издвојува и Жарко Јовановиќ во улогата на Муциј, кој со нема вџашеност ја голта логиката на убивањето на неговите деца и силувањето на жена си. Играат и: Александра Михајловска, Владанка Крстевски, Давид Илиќ, Анастасија Величковиќ, Владо Дојчиноски и гостите Илин Јовановски, Никола Милошевски, Луна Маријановиќ и Теодор Јакимовски.
Во целината што се развлекува, режисерот Ѓорги Ризески интервенира „надворешно“, со шок-светла и со средишна брехтовска пауза во која вербално се објаснува моќта на актерот. Чудните и евтино скроени костими на Кети Пауновска Стевковска делуваат повеќе комично одошто стилски. Сценографијата на Мартин Манев ја следи големата режисерска замисла: од песок во предниот план, блиску послан пред публиката, преку скалеста конструкција на ротирачки скалила, се стигнува до врвот со црн трон. На крајот, една месечина се спушта како метафора на мечтата за бескрајна моќ и слобода на Калигула или како недосонуван сон во кој се тој, Друзила и нивната малечка сенишна ќерка, трагично прегрнати во смртта.
Иван Додовски, 10. 9. 2025
Фото: НТК 2025
Comments
Post a Comment